Komentarze I Analizy

Ile powinna wynosić płaca minimalna? To zależy co chcemy osiągnąć [BADANIE]

Jak wysoka powinna być płaca minimalna? To pytanie, o które od lat spierają się ekonomiści. Badanie z Niemiec może udzielić trochę odpowiedzi na to pytanie.

Wysokość płacy minimalnej budzi coraz większe zainteresowanie. Owocem tego zainteresowania może być choćby projekt europejskiej płacy minimalnej. Ewolucja poglądów na jej temat jest wynikiem zmiany poziomu naszej wiedzy. 

Myślenie o płacy minimalnej się zmienia

Dla przykładu, ekonomiści jeszcze pod koniec XX wieku jednogłośnie twierdzili, że każdy wzrost płacy minimalnej oznacza wzrost stopy bezrobocia. Dzięki badaniom Davida Carda i Alana Kruegera z 1993 roku wiemy dziś, że wzrost płacy minimalnej nie musi oznaczać wzrostu bezrobocia. Zbadali oni wpływ płacy minimalnej w New Jersey na stopę bezrobocia. Ich analiza wykazała, że bezrobocie nie tylko nie wzrosło, a nawet zmalało. To między innymi za to badanie David Card dostał w tym roku Nagrodę Nobla.

Innym przejawem zmian w podejściu do płacy minimalnej jest europejska płaca minimalna. W 2020 roku Komisja Europejska zaproponowała wdrożenie dyrektywy o europejskiej płacy minimalnej. Po jej wprowadzeniu w każdym kraju należącym do UE, w którym już wprowadzono ustawową płacę minimalną, minimalne wynagrodzenie zostałoby podniesione do co najmniej 60 proc. krajowej mediany płac. Zmiany chcą także politycy w USA.  Płaca minimalne przez brak wzrostu wartości nominalnej od wielu lat traci tam na sile nabywczej.

Płaca minimalna może zwiększać dobrobyt bez zwiększania bezrobocia

Pozytywny wpływ płacy minimalnej wykazali w swoim badaniu “Reallocation Effects of the Minimum Wage” badacze Christian Dustmann, Attila Lindner, Uta Schönberg, Matthias Umkehrer i Philipp vom Berge. Z ich badania wynikło, że wprowadzenie płacy minimalnej na poziomie 8,5 euro za godzinę przyczyniło się do wzrostu dobrobytu bez zwiększenia się stopy bezrobocia. Zarobki nisko opłacanych pracowników wzrosły o średnio 17%. Stało się tak, ponieważ zmiana doprowadziła do relokacji pracowników z mniej do bardziej produktywnych przedsiębiorstw.

Zobacz też: Płaca minimalna w Niemczech zmieniła krajowy rynek pracy

Coraz więcej kontrowersji wzbudza też wysokość polskiej płacy minimalnej. Jej stosunek do średniego wynagrodzenia stale rośnie. Jeszcze w 2007 było to jedynie 34,8%, a dziś to ponad 50%. To także relatywnie wysoki poziom na tle innych państw. Czy to zbyt dużo? A może płaca powinna być relatywnie jeszcze wyższa?

Płaca minimalna jako % średniego wynagrodzenia

Jak wysoka powinna być płaca minimalna?

Na te pytania postanowiła odpowiedzieć trójka niemieckich naukowców. Gabriel M. Ahlfeldt, Duncan Roth i Tobias Seidel w swojej pracy „Optimal minimum wages” postanowili określić jaki poziom płacy jest najlepszy. Naukowcy zbadali wpływ płacy na zatrudnienie, dobrobyt pracowników oraz równość.

Analiza wykazała, że płaca minimalna na poziomie 48% średniej krajowej zwiększyła łączny dobrobyt pracowników o około 2,1% oraz zmniejszyła zatrudnienie o 0,3%. Maksymalny dobrobyt przynosi pracownikom płaca minimalna na poziomie ok. 60% średniej krajowej. Zwiększyłaby ona dobrobyt pracowników o 4%, ale zatrudnienie spadłoby aż o 5,6%.

Regionalne płace minimalne są lepsze

Jednocześnie badacze wskazują, że regionalne płace minimalne byłyby znacznie wydatniejsze. W przypadku krajowej płacy minimalnej negatywne skutki w zatrudnieniu widać już przy poziomie 38% średniego wynagrodzenia. Granica, od której płaca ma negatywny wpływ na zatrudnienie może być dzięki regionalizacji przesunięta w okolice 50% średniego wynagrodzenia. 

Z badań wynika, że płaca minimalna powinna więc wynosić od 38% do 60% na poziomie kraju i od 50% do 58% na poziomie regionu. Dolne widełki pozwalają na zwiększenie dobrobytu bez wpływu na zatrudnienie, a górne pozwalają na maksymalizację poziomu życia najgorzej zarabiających.

Efekty płacy minimalnej

Polecane artykuły

Back to top button