Gospodarka

Polski dług publiczny – jest wysoki czy niski? Te wykresy dają odpowiedź

Jak na tle państw Unii Europejskiej wypada polski dług publiczny? Czy jest on wysoki? Czy grozi nam kryzys zadłużeniowy? To coraz częściej zadawane pytania. Postaramy się na nie odpowiedzieć.

Wybuch pandemii COVID-19 spowodował gwałtowny wzrost zadłużenia państw Unii Europejskiej. Wzrósł także polski dług publiczny. Rząd, bojąc się o przekroczenie konstytucyjnego progu 60% PKB, postanowił wyciągnąć dług poza budżet. Dzięki temu w oficjalnych statystykach był on znacznie niższy niż w rzeczywistości. Na szczęście unijna definicja zadłużenia obejmuje także dług, który rząd wyciągnął poza budżet dzięki kreatywnej księgowości. Dlatego tzw. general goverment debt pozwala na śledzenie rzeczywistej wysokości zadłużenia kraju.

Jak na tyle UE wypada polski dług publiczny?

Czy na tle Europy Polska jest zadłużonym krajem? Z najnowszych danych Eurostatu wynika, że nie. Nasze zadłużenie spadło w 2021 roku i wyniosło ostatecznie 53,8% PKB. To mniej niż w 2016 roku. W UE jest jedynie kilka państw o niższym zadłużeniu. Są to kolejno: Estonia, Luksemburg, Bułgaria, Szwecja, Dania, Czechy, Litwa, Łotwa, Rumunia i Holandia. Oznacza to, że znajduje się raczej wśród państw o najniższym zadłużeniu. Choć dług takich krajów jak Bułgaria, Luksemburg czy Estonia wynosi mniej niż 30% PKB, to należy pamiętać, że aż w 7 krajach jest on wyższy niż 100% PKB. W przypadku Grecji było to w 2021 roku 193,3%!

Wykres 1. Dług publiczny krajów UE w latach 2020-2021.

Eurostat

Wbrew powszechnej opinii ostatnie lata (z wyjątkiem pandemicznego roku 2020) są czasem spadku za zadłużenia względem PKB. Jeszcze w 2016 roku wynosiło ono aż 54,2%, aby spaść w 2019 roku do poziomu 45,6%. Serię spadków przerwał jednak wybuch kryzys związanego z pandemią COVID-19.

Jak zwraca uwagę ekonomista Marek Skawiński, w latach 2016-21 Polska należała do liderów w spadku zadłużenia względem PKB. Spadło ono o 0,4 p.p. To dość dobry rezultat, ponieważ spadek odnotowano w jedynie ośmiu państwach UE. W dwóch zadłużenie nie uległo zmianie, a w dziewiętnastu ono wzrosło.

Wykres 2. Zmiana relacji długu do PKB w latach 2016-2021 (p.p.)

Marek Skawiński

Oznacza to, że wzrost zadłużenia nie jest obecnie groźny dla polskich finansów publicznych. Już w zeszłym roku oceniano nasze finanse publiczne najlepiej w całej UE. Choć sytuacja uległa pogorszeniu z uwagi na wyższe odsetki od polskich obligacji, to ryzyko kryzysu zadłużeniowego jest obecnie niewielkie. Nawet przekroczenie prawnie obwarowanego progu 60% PKB, nie będzie aż tak istotne z perspektywy gospodarki. Szybko rosnący PKB oraz wysoka inflacja pozwolą dalej zmniejszać względne zadłużenie. Jeżeli koniunktura w Polsce się nie załamie, to już za kilka lat polski dług publiczny może spaść poniżej 50% PKB.

Bieżąca sytuacja fiskalna jest zaskakująco dobra

Polecane artykuły

Back to top button