Finanse

Kto traci na inflacji najwięcej? W Polsce są to… najbogatsi

Inflacja w Polsce rośnie i z miesiąca na miesiąc jest coraz wyższa. Wraz z rosnącymi cenami pojawia się pytanie — kto traci na inflacji najbardziej? Jak powszechnie wiadomo, inflacja dla każdego jest inna i zależy od struktury jego wydatków. Nowe badanie sugeruje, że w Polsce dotyka ona najmocniej osób bogatych.

Inflacja inflacji nierówna. Generalnie osoby o mniejszych dochodach wydają procentowo więcej na żywność, a osoby bogatsze na paliwo czy dobra luksusowe. Gdy drożeje żywność, to ciężar inflacji spada głównie na tych najuboższych. A kto traci na inflacji w Polsce najmocniej?

Kto traci na inflacji najmocniej?

Sprawie postanowili przyjrzeć się dwaj badacze – Davide Villani i Guillem Vidal Lorda. W swojej pracy „Whom does inflation hurt most” przyjrzeli się oni marcowej inflancji w UE i odpowiedzieli oni na pytanie kto traci na inflacji najwięcej?

W wielu krajach zachodu najczęściej, inflacja była największa dla osób najuboższych. Taka sytuacja miała miejsce w takich krajach jak Belgia, Hiszpania Grecja, Irlandia, Włochy czy Holandia. Był to skutek rosnących cen żywności i kosztów związanych z mieszkaniem. Te kategorie są naturalnie największą częścią wydatków wśród osób najuboższych. I ta zasada ma znaczenie zarówno w przypadku struktury wydatków wewnątrz państwa jak i w porównaniach między krajami. Wielu ekonomistów to właśnie odsetek wydatków przeznaczanych na żywność uznaje za kryterium podziału społeczeństw na biedne i bogate.

I biorąc pod uwagę to kryterium, Polska należy do najuboższych narodów. Na żywność wydawaliśmy w 2019 roku blisko 17% swoich dochodów. Jest jednak wiele państw, gdzie ten odsetek jest większy. Są to takie kraje jak: Rumunia, Litwa, Łotwa i Estonia, Bułgaria, Chorwacja czy Węgry. W Rumunii te wydatki przekraczały 25%. Są jednak na świecie kraje, gdzie wydatki te stanowią większość. Po drugie stronie znalazły się takie kraje jak Austria, Wielka Brytania czy Irlandia. Obywatele tych krajów wydają na żywność mniej niż 10%. Wartości te mają też znacznie dla ogólnej wysokości inflacji w kraju. Jeżeli bowiem ceny żywności wzrosną o 10%, to w Rumunii dołoży to do Inflacji ok 2,5 p.p. W Polsce będzie to jednie 1,7 p.p.

Inflacja w Polsce najwyższa dla bogatych

Co jednak może się wydać dla wielu zaskakujące, w wielu krajach to właśnie inflacja dla najbogatszych obywateli okazała się największa. Taka sytuacja miała miejsce m.in. w Czechach, na Węgrzech, w Finlandii czy Szwecji. Co ciekawe, również w Polsce (choć minimalnie), ceny wzrosły najbardziej dla osób najbogatszych.

Jak do tego doszło? Powodem są rosnące ceny transportu. Te są pokłosiem rekordowych cen paliw w Europie. Mimo obniżek podatków ceny na stacjach benzynowych nie były jeszcze tak wyoskie. Głównym powodem jest wojna na Ukrainie oraz decyzje OPEC dotyczące wydobycia ropy naftowej. Jej podaż jest stale niewystarczająca, a jak wynika z prawa popytu i podaży, gdy ten pierwszy jest większy, to skutkuje to wzrostem cen. Problemem może być też cena używanego w rafineriach gazu ziemnego. Ten z kolei jest w rekordowo drogi z powodu sankcji nałożonych na Rosję po agresji na Ukrainę.

Villani, D. and Vidal Lorda, G., Whom does inflation hurt most, European Commission, 2022, JRC129558

Na co wydają pieniądze najbogatsi, a na co najbiedniejsi?

Z badania możemy dowiedzieć się także na ci wydają swoje pieniądze najbiedniejsi i najbogatsi. 20% najuboższych  najwięcej pieniędzy wydaje w kategorii żywność i napoje bezalkoholowe. Te wydatki stanowią w UE średnio 26,8% wszystkich wydatków 20% najbiedniejszych. Na drugim miejscu znalazły się koszty związane z energią. Ta kategoria to aż 12,8% wszystkich wydatków. Na wydatki związane z mieszkaniem przeznaczane jest 10% całego budżetu.

Z kolei wśród 20% najbogatszych, największe wydatki są związane z kategorią transport. To m.in. koszt podróży lotniczych, paliwa do własnego samochodu czy kupna nowego auta. To aż 19,1% całości wydatków. Na drugim miejscu znalazła się żywność na którą bogaci wydają 14,9% wszystkich środków.

Villani, D. and Vidal Lorda, G., Whom does inflation hurt most, European Commission, 2022, JRC129558

To właśnie różnice w strukturze tych wydatków decydują o tym jaka jest nasza osobista inflacja. Jeżeli nie dotykają nas tak bardzo wzrosty cen paliw czy prądu, to nasze pieniądze tracą na wartości wolniej niż środki innych osób.

Dlaczego w inflacja w biedniejszych krajach jest większa?

Polecane artykuły

Back to top button