EuropaFinanse

Czy EBC ściemnia? Obniżki stóp możliwe już na początku 2024 roku

EBC sygnalizuje rynkowi, że furtka do obniżek jeszcze nie jest uchylona. To może być gra pozorów i stopy spadną już w pierwszym kwartale przyszłego roku

Stopy procentowe EBC bez zmian. Retoryka komunikatu po posiedzeniu Rady Prezesów EBC była bardziej łagodna w porównaniu do komunikatu z października, niemniej okazała się zdecydowanie mniej gołębia na tle Fed. Innymi słowy, EBC sygnalizuje rynkowi, że furtka do obniżek jeszcze nie jest uchylona. Pytanie, czy to nie jest gra pozorów. 

  • Członkowie Rady Prezesów EBC pozostawili stopy procentowe w strefie euro bez zmian. Stopa operacji refinansujących wynosi 4,50%. To koniec cyklu podwyżek stóp. 
  • Treść komunikatu po posiedzeniu sugeruje, że zmiana nastawienia EBC z jastrzębiego na gołębie będzie przebiegać zdecydowanie bardziej opieszale w porównaniu do amerykańskiego Fed. 
  • Nowa projekcja makroekonomiczna ekonomistów EBC pokazuje, że ścieżka zejścia inflacji do celu jest niższa, a wzrost gospodarczy słabszy. 
  • Możemy ujrzeć w przyszłym roku paradoks w prowadzeniu polityki monetarnej: z jednej strony stopy procentowe będą obniżane, a z drugiej strony proces zacieśniania ilościowego (ściągania pieniądza z rynku) przyspieszy. 

Stopy procentowe EBC bez zmian

Członkowie Rady Prezesów EBC pozostawili stopy procentowe w strefie euro bez zmian. Stopa depozytowa wynosi 4,0%, stopa oprocentowania kredytu – 4,75%, natomiast stopa operacji refinansujących – 4,50%. Podobnie jak w przypadku polityki monetarnej w USA, najostrzejszy cykl podwyżek stóp procentowych w strefie euro dobiegł końca. Rynek wyczekuje  teraz na 1) po pierwsze – zmianę retoryki EBC, 2) po drugie, rozpoczęcie cyklu obniżek. Treść komunikatu po posiedzeniu sugeruje, że zmiana nastawienia EBC z jastrzębiego na gołębie będzie przebiegać zdecydowanie bardziej opieszale w porównaniu do amerykańskich decydentów polityki pieniężnej.

Zobacz też: Pocisk prawie trafił w kontenerowiec! Sojusznicy Hamasu są bezwzględni!

EBC nieco łagodzi retorykę, ale nie otwiera furtki do obniżek

Treść komunikatu po grudniowym posiedzeniu nieco złagodniała, lecz gołębich sygnałów otwierających przestrzeń do oficjalnych dyskusji nt. cięć stóp procentowych jest jak na lekarstwo. Rada Prezesów EBC w pierwszym akapicie wskazuje na fakt, że „inflacja spadła”, co wcześniej się nie zdarzało. Choć jednocześnie zaznacza, iż „w najbliższej perspektywie tymczasowo wzrośnie”. Słowo „tymczasowo” ma tu duże znacznie, ponieważ implikuje, iż EBC spodziewa się powrotu do trendu dezinflacyjnego. To tzw. subtelne sygnały „między słowami”, które sugerują, iż przestrzeń do kolejnych podwyżek znacząco się zawęziła (o owych subtelnościach wskazywaliśmy również we wczorajszym tekście odnośnie do komunikatu Fed).

W poprzednich komunikatach EBC czytaliśmy raczej o silnej presji cenowej, czy inflacji pozostającej na zbyt wysokim poziomie przez zbyt długi czas. Celem tejże jastrzębiej retoryki było przekonanie rynku, że stopy będą wysokie na dłużej (higher-for-longer), co ograniczało spadek średnio- i długoterminowych stóp procentowych, których wahania względem stopy krótkoterminowej wyznaczanej przez EBC zależą od oczekiwań. Niemniej, retoryka – mimo że złagodniała – jeszcze nie jest gołębia. Rynek ma uwierzyć w scenariusz higher-for-longer. Z perspektywy bieżącej sytuacji makroekonomicznej (dekoniunktura w strefie euro), EBC ma więcej powodów, by dokonać skrętu w polityce komunikacyjnej w porównaniu do Fed. Z drugiej jednak strony, perspektywy co do kierunku zmian w aktywności gospodarczej lepsze są w Europie, gdzie powoli wchodzimy w fazę ożywienia, podczas gdy w USA pierwszy kwartał minie pod znakiem spowolnienia lub krótkiej recesji. Prawdopodobnie, czynniki związane z krótkoterminowymi oczekiwaniami co do koniunktury przechyliły szalę na silniejszy skręt Fed, niż EBC.

Nowe projekcje EBC: niższa ścieżka inflacji i słabszy wzrost

Nowa projekcja makroekonomiczna ekonomistów EBC pokazuje, że ścieżka zejścia inflacji do celu jest niższa. Według prognoz średnioroczna inflacja spadnie w 2024 roku do 2,7% vs 3,2% we wrześniowej projekcji. Natomiast w celu znajdzie się w 2026, kiedy średnio wyniesie 1,9%. Warto jednak podkreślić, że cel zostanie osiągnięty szybciej, ponieważ projekcje odnoszą się do wartości średniorocznych, a nie na koniec danego roku. Jednakowoż, staff EBC oczekuje słabszego tempa wzrostu PKB na tle wrześniowej projekcji. Ciekawe jest, że mimo niższej ścieżki inflacji i słabszego wzrostu w projekcji grudniowej, EBC nie przeobraził swojego forward guidance. Uczyni to najwyraźniej z początkiem nowego roku.

Zobacz też: Strefa euro żegna wysoką inflację. Presja cenowa wygasła!

EBC kontynuuje i przyspiesza proces zacieśniana ilościowego

Rada Prezesów EBC poinformowała również, że „podjęła dziś decyzję o przyspieszeniu normalizacji bilansu Eurosystemu”. Portfel aktywów APP (standardowy program skupu aktywów) będzie systematycznie zmniejszany w planowanym tempie. Natomiast  w ramach dodatkowego programu skupu aktywów PEPP rozpoczętego podczas kryzysu pandemicznego, EBC będzie reinwestował zapadające obligacje do połowy przyszłego roku, a następnie zaprzestanie reinwestycji.

Oczekuje się, że portfel PEPP będzie kurczył się średnio o 7,5 mld EUR miesięcznie w drugiej połowie 2024 roku. A zatem w sumie bilans EBC z tytułu programu PEPP spadnie o 45 mld EUR. Pierwotnie, skupione obligacje w programie PEPP miały być w pełni reinwestowane do końca 2024 roku, jednak brak napięć na rynku finansowym, w tym zwłaszcza na rynku długu publicznego sprawił, że EBC przyspieszy proces zacieśniania ilościowegom (QT), czyli – mówiąc kolokwialnie – ściągania pieniądza z rynku (więcej o QT przeczytacie tutaj, gdzie objaśnialiśmy, na czym polega i jakie są jego cele). Możemy zatem ujrzeć w przyszłym roku paradoks w prowadzeniu polityki monetarnej: z jednej strony obniżanie stóp procentowych, a z drugiej strony dynamiczny proces zacieśniania ilościowego. Niemniej efekt netto tych działań będzie raczej ekspansywny.

Stopy procentowe EBC już nie wzrosną, ale furtka do obniżek jeszcze nie jest uchylona

Podsumujmy. EBC kończy cykl podwyżek stóp procentowych, ale nie otwiera furtki, ani do obniżek stóp procentowych, ani nawet do oficjalnych dyskusji nt. cięć stóp. Jednocześnie zapowiada przyspieszenie procesu zacieśniania ilościowego, którego celem jest zmniejszenie płynności w gospodarce i podwyższenie długoterminowych stóp procentowych. Komunikat pozostaje mniej jastrzębi, ale to wciąż nie jest skręt w gołębią stronę. Decydenci monetarni chcą przekonać rynek, że bazowym scenariuszem stóp procentowych jest ścieżka higher-for-longer. Naszym zdaniem, co wskazywaliśmy w tym tekście, polityka monetarna w strefie euro została zacieśniona nadmiernie (głównym uzasadnieniem takiej tezy jest podażowy charakter inflacji i marginalny efekt drugiej rundy). Im szybciej EBC zmieni retorykę i rozpocznie cykl łagodzenia polityki pieniężnej tym lepiej dla gospodarstw domowych i firm. Bardzo możliwe, że z początkiem nowego roku EBC odmieni narrację i rozpocznie cykl obniżek już w pierwszym kwartale, czyli przed amerykańskim (Fed) i brytyjskim bankiem centralnym (BoE).

Inflacja w USA spada, ale zejście do celu będzie trudne

Wszelkie prawa do treści zastrzeżone.

Gabriel Chrostowski

Analityk makroekonomiczny, w wolnych chwilach uprawiający piłkę nożną oraz biegi krótko- i długodystansowe

Polecane artykuły

Back to top button

Adblock Detected

Please consider supporting us by disabling your ad blocker