Zadłużenie samorządów w Polsce przekroczyło 100 mld złotych!

Zadłużenie samorządów w Polsce to poważny problem, z którym się borykają. Równie wielka jest skala problemu osób zadłużonych wobec samorządów. Tylko w ciągu ostatnich kilku miesięcy kwota ta wzrosła i kilkaset milionów złotych. Same samorządy są zadłużone na ponad sto miliardów złotych!

• W ciągu ostatnich dziesięciu miesięcy wzrosły o 700 mln zł, osiągając rekordową kwotę 17,5 mld zł.
• Większość zadłużonych to mężczyźni, których łączne zobowiązania wynoszą 16,2 mld zł, a średni dług to 35 tys. zł. Kobiety mają do spłaty 1,2 mld zł, a ich średnia zaległość wynosi 8,9 tys. zł.
• Najwyższe zadłużenie firm występuje w województwie mazowieckim (37 mln zł), łódzkim (26,5 mln zł) i śląskim (15,2 mln zł).

Wzrost zobowiązań o 700 mln zł w 10 miesięcy

Jak podaje Polska Agencja Prasowa zobowiązania konsumentów i firm wobec samorządów stale rosną. W ciągu ostatnich dziesięciu miesięcy wzrosły o 700 mln zł, osiągając rekordową kwotę 17,5 mld zł – wynika z danych Krajowego Rejestru Długów (KRD). Problem ten ma charakter systemowy, a nie incydentalny, co podkreśla prezes KRD Adam Łącki. Każda niezapłacona złotówka to mniej środków na inwestycje i usługi publiczne, co w dłuższej perspektywie przekłada się na obniżenie jakości życia mieszkańców.

Skala zadłużenia i jego konsekwencje

Obecnie długi wobec samorządów ma łącznie 588 tys. osób i przedsiębiorstw, a średnia zaległość wynosi 29,7 tys. zł. Gdyby udało się odzyskać te środki, można by za nie sfinansować budowę 700 szkół o średnim koszcie 25 mln zł każda lub zakupić 7000 nowoczesnych autobusów elektrycznych, zakładając, że koszt jednego wynosi 2,5 mln zł.

Struktura zadłużenia – dominują konsumenci

Większość zaległości (99%) przypada na konsumentów, którzy łącznie są winni samorządom 17,4 mld zł. Firmy zalegają z kwotą ok. 100 mln zł. Główną część długów konsumentów stanowią nieopłacone alimenty – 16,1 mld zł. W Polsce gminy są zobowiązane do wypłaty świadczeń alimentacyjnych dzieciom, gdy rodzice uchylają się od płacenia zasądzonych kwot.

Zobacz także: Energiewende w praktyce. Niemcy straciły setki miliardów euro na zamknięciu atomu

Kolejną istotną kategorią zadłużenia są nieopłacone kary za jazdę komunikacją miejską bez biletu – 370 mln zł, a także zaległości z tytułu czynszów za mieszkania komunalne i lokale usługowe, które wynoszą 253,1 mln zł.

Geografia długów wobec samorządów

Największe zaległości mają mieszkańcy Mazowsza, gdzie samorządy mają do odzyskania 2,2 mld zł. Niewiele mniej, bo 2,1 mld zł, winni są mieszkańcy Śląska, a 1,6 mld zł – Dolnego Śląska. Te trzy regiony odpowiadają za około jedną trzecią całkowitego zadłużenia wobec samorządów w Polsce.

Długi w podziale na płeć i wiek

Większość zadłużonych to mężczyźni, których łączne zobowiązania wynoszą 16,2 mld zł, a średni dług to 35 tys. zł. Kobiety mają do spłaty 1,2 mld zł, a ich średnia zaległość wynosi 8,9 tys. zł. Najbardziej zadłużona grupa wiekowa to osoby między 46. a 55. rokiem życia – ich długi wynoszą 7,2 mld zł. Kolejną grupą są osoby w wieku 36-45 lat, których zadłużenie sięga 5 mld zł.

Zaległości firm

Największe długi mają firmy z sektora budowlanego, których zobowiązania wynoszą 18,9 mln zł. Kolejne w kolejności to:

• zarządcy nieruchomości – 17,7 mln zł,
• podmioty doradcze, naukowe i techniczne – 15,7 mln zł,
• przedsiębiorstwa handlowe – 11,3 mln zł,
• przemysłowe – 10,6 mln zł.

Najwyższe zadłużenie firm występuje w województwie mazowieckim (37 mln zł), łódzkim (26,5 mln zł) i śląskim (15,2 mln zł). Większość długów generują spółki prawa handlowego, które nie zapłaciły łącznie 82,1 mln zł. Rekordzistą wśród firm jest spółka z Warszawy, która ma 13,6 mln zł nieuregulowanych zobowiązań.

Zadłużenie samorządów w Polsce

Nie tylko konsumenci i firmy borykają się z długami. Zadłużenie samorządów w Polsce jest dużo bardziej okazałe. Nadzór nad ich finansami sprawują Regionalne Izby Obrachunkowe (RIO). Według ostatnich danych Krajowej Rady RIO w 2023 roku zadłużenie samorządów wyniosło prawie 103 mld zł, co daje średnio 1,5 tys. zł zadłużenia na jednego mieszkańca gminy. Co gorsza, koszty obsługi zadłużenia wzrosły o blisko 42%.

Zobacz także: Maersk planuje ogromne inwestycje w Indiach! Gigant wyda miliardy dolarów

Rosnące zadłużenie wobec samorządów jest poważnym problemem, który wymaga systemowych rozwiązań. W przeciwnym razie lokalne budżety będą nadal tracić miliardy złotych, co przełoży się na gorszą jakość usług publicznych i inwestycji w przyszłości.