W końcu ujawniono dane o medianie. Znaczna różnica do średniej
Według najnowszych danych GUS mediana wynagrodzeń brutto w gospodarce narodowej zaczęła się kurczyć. Czy to objaw gorszego okresu?

GUS udostępnił najnowsze dane dotyczące mediany wynagrodzeń w Polsce. Jak się okazuje, mediana zaczęła lekko spadać, chociaż średnia poszła w górę.
- W listopadzie 2024 roku przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej brutto wyniosło 8376,58 zł.
- W listopadzie 2024 roku mediana płac w gospodarce narodowej brutto osiągnęła poziom 6842 zł.
- Mediana względem października była niższa o 15 zł, natomiast średnia urosła o 13 zł.
- Stosunek mediany do średniej wyniósł 81,7%, czyli zmalał z 82% w październiku.
- W 7 decylach mężczyźni zarabiają więcej niż kobiety.
- Najwięcej zarabia się w przedsiębiorstwach zatrudniających 1000 i więcej ludzi. Mediana wynosi tam 8132,27 zł, a średnie wynagrodzenie aż 9993,01 zł.
- Najbogatsze 10% Polaków zarabiało minimum 13 391 zł.
- W listopadzie 2024 roku mediana w branży Górnictwo i wydobycie wyniosła 13 873,08 zł, a przeciętne wynagrodzenie 15 778,83 zł.
Mediana lekko w dół, średnia trochę w górę
Główny Urząd Statystyczny opublikował dane dotyczące wynagrodzeń w gospodarce narodowej za listopad 2024 roku. Przypomnijmy, że dane dotyczące gospodarki narodowej dotyczą wszystkich podmiotów, a nie jak płaca w sektorze przedsiębiorstw, zatrudniających 9 lub więcej osób. Wynika z nich, że przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto wyniosło 8376,58 zł, natomiast mediana płac brutto osiągnęła poziom 6842 zł. Połowa pracujących zarabiała poniżej tej kwoty, a druga połowa powyżej. Mediana była więc o 18,3% niższa od średniej.
Zobacz także: Polacy w Wielkiej Brytanii elitą. Zarabiają więcej niż Brytyjczycy
Mediana w listopadzie zmniejszyła się względem października o niecałe 15 zł. Oznacza to lekki spadek względem wcześniejszego, najwyższego wyniku z poprzedniego miesiąca. Jednak mimo spadku listopadowa mediana jak dotychczas zajęła drugie miejsce w 2024 roku. Z kolei średnia urosła o niecałe 13 zł. Chociaż przeciętne wynagrodzenie kolejny miesiąc z rzędu urosło, jego poziom wciąż jest niższy niż notowany w lutym i marcu na początku roku. Drobny spadek mediany oraz wzrost średniej sprawił, że stosunek mediany do średniego wynagrodzenia zmniejszył się z 82% do 81,7%.

Warto również przytoczyć zmianę realnego przeciętnego wynagrodzenia na przestrzeni lat. Więcej na ten temat pisaliśmy w artykule: Nigdy tak szybko się nie bogaciliśmy! W 2024 roku średnia płaca rosła najszybciej w historii. Ubiegły rok był rekordowy pod względem tempa realnego wzrostu. Jednak nie tylko przeciętne wynagrodzenie rosło. Zauważalnie przyspieszył także dochód rozporządzalny. Jego zmianę na przestrzeni lat opisaliśmy w tekście: Dochód rozporządzalny w Polsce urósł najbardziej w historii! Mamy dane.
Różnice płac w społeczeństwie
Z danych wynika wyraźna różnica płacowa między kobietami a mężczyznami. Mediana wynagrodzeń mężczyzn wyniosła 7077,60 zł i była o 462,14 zł wyższa niż kobiet, co oznacza różnicę 6,5%. Jeszcze bardziej widoczne jest to w średnich płacach. Mężczyźni w listopadzie 2024 roku zarabiali przeciętnie 8797,56 zł, a kobiety 7940,65 zł, czyli o 856,91 zł mniej. To luka dochodowa sięgająca 10%.
W analizie wieku najwyższą medianę, czyli 7119,00 zł, osiągnęła grupa pracowników w wieku 35-44 lat. Są to osoby z ustabilizowaną pozycją zawodową, często na stanowiskach średniego szczebla. Najwyższe przeciętne wynagrodzenie notowano natomiast, w grupie wiekowej od 45 do 54 lata gdzie wynosi 8819,15 zł, co wskazuje na znaczenie doświadczenia i stażu pracy.
Zobacz także: Niecodzienna sytuacja nad Anglią. Samolot Ryanair przez godzinę… robił kółka
Z kolei wielkość podmiotu gospodarczego odgrywa istotną rolę w poziomie płac. W firmach zatrudniających ponad 1000 osób mediana wyniosła 8132,27 zł, a średnie wynagrodzenie aż 9993,01 zł, czyli o ponad 1100 zł powyżej średniej ogólnokrajowej. Więcej na temat różnic pod względem wielkości przedsiębiorstw pisaliśmy w artykule: Stawianie na mikroprzedsiębiorstwa to patologia, a rząd chce żeby było ich więcej [RAPORT OG].
Analiza decylowa pokazuje jeszcze większe rozwarstwienie. 10% najmniej zarabiających otrzymywało co najwyżej 4300,00 zł, podczas gdy najbogatsze 10% zarabiało minimum 13 391 zł, czyli ponad trzy razy więcej. Wśród mężczyzn w tej grupie próg wynosił 14 506,00 zł. Największa różnica w wynagrodzeniach między płciami, czyli 2162,49 zł, wystąpiła właśnie w tej najwyższej grupie dochodowej.

Różnice w dochodach ze względu na terytorium i branże
Wynagrodzenia różniły się również terytorialnie. Według miejsca siedziby pracodawcy różnica między najwyższą i najniższą medianą płac w gminach wyniosła 8104,61 zł, czyli niemal równowartość jednej średniej krajowej pensji. W 16% gmin mediana wynagrodzeń nie przekroczyła 5000 zł. Nieco lepiej wypada obraz z perspektywy miejsca zamieszkania pracowników, tam różnica między najniższą a najwyższą medianą sięgała 4574,73 zł, a odsetek gmin z medianą poniżej 5000 zł wynosił 0,1%.
Zobacz także: Na Zachodzie bieda coraz większa. Polska zawstydza Francuzów i Niemców
Nieprzerwanie od lat najwyższe wynagrodzenia odnotowuje się w sektorze górnictwa i wydobycia. W listopadzie 2024 roku mediana w tej branży wyniosła 13 873,08 zł, a przeciętne wynagrodzenie 15 778,83 zł. Na drugim biegunie znalazły się branże usługowe i publiczne. Co ciekawe, największa luka płacowa na niekorzyść kobiet występuje w sektorze działalności finansowej i ubezpieczeniowej. Różnica przeciętnych płac między płciami sięgnęła tu 4372,95 zł. W przeciwieństwie do tego, w sektorze budownictwa kobiety zarabiały średnio 966,38 zł więcej niż mężczyźni, a także osiągały wyższą medianę o 36,1%.

Symbole sekcji PKD 2007: A – Rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybactwo; B – Górnictwo i wydobywanie; C – Przetwórstwo przemysłowe; D – Wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz, parę wodną, gorącą wodę i powietrze do układów klimatyzacyjnych; E – Dostawa wody; gospodarowanie ściekami i odpadami oraz działalność związana z rekultywacją; F – Budownictwo; G – Handel hurtowy i detaliczny; naprawa pojazdów samochodowych, włączając motocykle; H – Transport i gospodarka magazynowa; I – Działalność związana z zakwaterowaniem i usługami gastronomicznymi; J – Informacja i komunikacja; K – Działalność finansowa i ubezpieczeniowa; W listopadzie 2024 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie mężczyzn zatrudnionych w sekcji Górnictwo i wydobywanie wyniosło 16199,16 zł 4 L – Działalność związana z obsługą rynku nieruchomości; M – Działalność profesjonalna, naukowa i techniczna; N – Działalność w zakresie usług administrowania i działalność wspierająca; O – Administracja publiczna i obrona narodowa; obowiązkowe zabezpieczenia społeczne; P – Edukacja; Q – Opieka zdrowotna i pomoc społeczna; R – Działalność związana z kulturą, rozrywką i rekreacją; S – Pozostała działalność usługowa.




